Son güncelleme tarihi 27/05/2026
Osmanlı Devleti, Türk nüfusun çoğunlukta oldukları yerlerin egemenliğinin korunacağı belirtilen Cemiyet-i Akvam ve Wilson Prensipleri’ne dayanarak işgale uğramayacağına inanıyordu, fakat öyle olmadı. İngilizler İtalyanlar’ı savaşa ikna etmek için İzmir’i önce onlara söz vermişlerdi, fakat sonra kararlarından cayıp Yunanlılar’a işgal ettirdiler. Bu karar Osmanlı devletinin lehine olacak, İtalyanlar Milli Mücadele ve halka karşı daha ılımlı davranacak, hatta bazı hallerde el altından yardım da edecektir.
15 Mayıs’ta Yunanlılar İzmir’e asker çıkarır. İstanbul Hükümeti resmi ve askeri kurumlara işgale direnilmemesini emretmiştir. Halk Yunan işgaline karşı direniş gösterir. İzmir’in dört bir yanında mitingler düzenlenir. Mevcut İzmir Valisi Kambur İzzet Paşa İngiliz yanlısıdır, ondan medet ummak mümkün değildir.
Vahdettin’in yaşadığı İstanbul’daki Yıldız Sarayı pencerelerinden Boğaz’da demirlemiş ve toplarını saraya çevirmiş düşman savaş gemileri görülmektir. Halkın karşı koyması Vahdettin’i rahatsız eder, öncelikle işgale karşı çıkan Fevzi Paşa’yı azleder.
Sadrazam Damat Ferit Paşa, aynı zamanda Padişah’ın eniştesidir. Koyu bir Padişahçı ve İngiliz yanlısıdır. İttihatçılar’a karşı Hilafet Ordusu namıyla bir askeri kuvvet oluşturulmasına karar verirler. Nigehban-ı Askeri Cemiyeti, Kızıl Hançer Cemiyeti, İngiliz Muhipler Cemiyeti ve Kocaeli civarındaki Padişah yanlısı Çerkesler’den adam toplanır, Kuvay-ı İnzibatiye adlı bir ordu meydana getirilir. Kuvay-ı İnzibatiye’nin masrafları İngilizler tarafından karşılanacaktır.
Kaynakça:
. Gotthard Jaschke, Mustafa Kemal'in Anadolu'ya gönderilmesi, Aus der Geschichte des İslamischen Orients, 1949, Çeviren: Hamiyet Sezer, https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/20765
. David Rumsey tarihi harita koleksiyonu, https://www.davidrumsey.com
. Atatürk'ün 1932 Milletler Cemiyeti Zaferi, https://ataturk.org.au/gazete-makaleleri/cengiz-ozakinci/ataturkun-1932-milletler-cemiyeti-zaferi/
. İki Devrin Perde Arkası-Teşkilat-ı Mahsusa Başkanı Hüsamettin Ertürk, Samih Nafiz Tansu, İlgi Kültür Sanat, İstanbul 2016, s.359, 451, 452
İlk yorum yapan siz olun