İçeriğe geçmek için "Enter"a basın

1961 – Yeniden seçimler yapıldı.

Son güncelleme tarihi 23/01/2026

15 Ekim’de seçim yapıldı, yaklaşık 13 milyon seçmenin oy kullandığı seçimlerde 450 milletvekili belirlenecekti.
Seçimler sonucu CHP %36,7 ile birinci parti olurken, AP 34.8’le ikincilikte kalmıştır. Çoğunluğu elde edip tek parti olarak iktidara gelmek için partilerin 226 vekil çıkarması gerekiyordu. Hiçbir parti yeterli çoğunluğu elde edemeyince, CHP ve AP’nin bir koalisyon hükümeti kurması öngörülmüş ve iki parti liderinin anlaşmaları sonucunda Türkiye Cumhuriyeti tarihinin ilk koalisyon hükümeti kurulmuştur. Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi (CKMP) ve Yeni Türkiye Partisi neredeyse eşit oy almıştır, %13.9 ve 13.7.

25 Ekim 1961’de yönetim yeniden sivil idareye devredildi. Milli Birlik Komitesi dağıldı.

27 Mayıs Darbesi sonrası demokrasiye dönüş döneminde kapatılan Demokrat Parti’nin (DP) oy tabanına yönelen iki parti kuruldu; Adalet Partisi (AP) ve Yeni Türkiye Partisi (YTP). AP başkanlığına, Türk Silahlı Kuvvetleri’nden (TSK) gelebilecek olası tepkilere karşı Genelkurmay eski başkanı Ragıp Gümüşpala, YTP başkanlığına da Millî Birlik Komitesi (MBK) döneminin ilk hükümetinde Maliye bakanı olan Ekrem Alican getirildi. YTP her seçimde oyu azalınca 1973 yılında kendini feshedecekti.

Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi: 1962 yılında kurucusu ve genel başkanı Osman Bölükbaşı istifa ederek partiden ayrılmıştır. 1965’te Alparslan Türkeş ile birlikte “Ondörtler”in çoğu partiye girmiştir. Aynı yıl Alparslan Türkeş genel başkan seçilmiştir. 1969’da Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) adını almıştır.

Adalet Partisi (AP) Türk siyasal hayatında asıl çıkışını 1964’te Süleyman Demirel’in genel başkan seçilmesiyle yapmıştır. Demirel partiye büyük seçmen kazandıracak ve sonraki dönemlerde 4 kere Başbakan seçilecektir. 1970’lerde partinin muhafazakar kanadı Milli Nizam Partisi’ni, liberal kanadı Doğru Yol Partisi’ni (DYP) oluşturacaktı.

Uzun yıllar Türkiye’yi iki ayrı siyasi kutupta temsil eden ve etmeye devam edecek olan CHP ve AP’nin 1961’de kurduğu koalisyonun kolay bir birliktelik olmayacağı aşikardı. Nitekim kurulan hükümet, partiler arasındaki uyumsuzluk nedeniyle sık sık bunalımlarla karşılaştı. Demokrat Parti’nin mirasçısı olduğunu savunan AP ile, DP iktidarıyla on yıl mücadele eden CHP’nin ortaklık hükümeti beklenildiği gibi fazla uzun ömürlü olmadı ve 30 Mayıs 1962’de koalisyon dağıldı.

Cemal Gürsel Cumhurbaşkanı seçildi. 2 Haziran 1962’de hükümeti kurma görevini yeniden İnönü’ye verdi. Bunun üzerine İsmet İnönü, kendisinin 9’uncu ve Türkiye’nin 27’nci hükümetini 25 Haziran 1962 tarihinde Yeni Türkiye Partisi (YTP), Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi (CKMP) ve bağımsızlarla kurdu. Fakat bu tarihten sonra da bir türlü istikrar sağlanamadığından Türkiye siyaseten bunalımlı bir devreye girdi.

Kaynakça:
. https://www.facebook.com/inonuvakfi/posts/tarihte-bug%C3%BCn-2-haziran-t%C3%BCrkiyeye-h%C3%BCk%C3%BCmet-dayanm%C4%B1yor15-ekim-1961-se%C3%A7imlerinin-ar/1135624811935168/
. https://tr.wikipedia.org/wiki/1961_T%C3%BCrkiye_genel_se%C3%A7imleri
. https://tr.wikipedia.org/wiki/Cumhuriyet%C3%A7i_K%C3%B6yl%C3%BC_Millet_Partisi
. https://tr.wikipedia.org/wiki/Yeni_T%C3%BCrkiye_Partisi_(1961)
. https://tr.wikipedia.org/wiki/Adalet_Partisi_(1961-1981)
. https://www.gastearsivi.com/gazete/milliyet2/1961-10-25/1
. https://www.gastearsivi.com/gazete/milliyet2/1961-10-17/1
. https://www.gastearsivi.com/gazete/cumhuriyet/1961-10-17/1
. https://tr.wikipedia.org/wiki/Temsilciler_Meclisi_(T%C3%BCrkiye)
. https://tr.wikipedia.org/wiki/25._T%C3%BCrkiye_H%C3%BCk%C3%BBmeti

İlk yorum yapan siz olun

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Mission News Theme by Compete Themes.