1956 – Sarıyar Barajı ve HES açıldı.

Son güncelleme tarihi 03/08/2025

Etibank projesidir. Yüzde 40’ı Marshall yardımıyla, yüzde 60’ı yerli sermayeyle karşılanmıştır.

Sarıyar Hasan Polatkan Hidroelektrik Tesisleri, Ankara’nın 165 km batısında, Nallıhan ilçesinin 24 km güneyinde Sarıyar köyü yakınlarında Sakarya nehri üzerine inşa edildi. Türkiye’de hidroelektrik yöntemiyle enerji üreten ilk baraj olma özelliğini taşımaktadır. Sahibi olduğu santral atölyesinde Türkiye’deki bütün hidroelektrik santrallerinin bakım ve kontrolleri yapılmaktadır. Baraj, adına 1987’de eklenen Hasan Polatkan ismiyle bugünkü adını aldı.
Baraj inşaatına uygun kum ve çakılı nehir yatağından çıkarmak mümkün olmadığından iki kilometre mesafedeki Karatepe taş ocağından faydalanılmıştır. Taş kırmak için günde 650 kg dinamit, 520 adet patlayıcı kapsül kullanılır. Ocaktan şantiyeye günde 4800 ton çakıl nakledilir.

1956 yılında işletmeye açılan bu barajdan beslenen hidroelektrik santralinin 160 M W kurulu gücü, 300 GWh yıllık üretim kapasitesi vardır. Üretilen enerjinin dağıtımı amacıyla üç nakil hattı kuruldu.

• Sarıyar-Adapazarı – Ümraniye hattı: Bu hat 244 kilometre uzunluğundaydı. Bu enerji hattı üzerinden İstanbul’a elektrik verilecekti.
• Sarıyar- Ankara hattı: 127 km uzunluğundaki bu hatla Ankara’nın Cebeci ve bakanlıklara kadarki bölgenin enerji ihtiyacı karşılanacaktı.
• Sarıyar- Çatalağzı-Karabük hattı: Bu hat 82 kilometre uzunluğundadır. Bu hatla özellikle Karabük Demir ve Çelik Sanayiinin enerji ihtiyacının karşılanması amaçlandı.

Sarıyar Hasan Polatkan HES, günümüzde de tam kapasite ile çalışmaya devam etmektedir. Baraj, elektrik enerjisi üretimiyle birlikte taşkın su baskınlarından korunma, balıkçılık, su nakliyatı ve turizm gibi alanlarda ülke ekonomisine katkı sağlamaktadır.

Kaynakça:
. Sarıyar Hasan Polatkan Hidroelektrik Santralı, Şerif Demir, 28 Şubat 2023, https://ataturkansiklopedisi.gov.tr/detay/1006/Sar%C4%B1yar-Hasan-Polatkan-Hidroelektrik-Santral%C4%B1
. Sarıyar Barajı'nın taşocağı ve agrega tesisleri, Ahmet K.Kuru, Türkiye Mühendislik Haberleri, Aralık 1955
. https://tr.wikipedia.org/wiki/Sar%C4%B1yar_Baraj%C4%B1_ve_Hidroelektrik_Santrali
. https://www.euas.gov.tr/santraller/sariyar-hasan-polatkan-hes
. https://libdigitalcollections.ku.edu.tr/digital/collection/ABK/id/2163/