1952 – Et ve Balık Kurumu kuruldu.

Ülkemizde gerçek anlamda bir et sanayinin kurulması düşüncesi 1936 yılında gerçekleştirilen sanayi kongresinde ilk kez dile getirildi. Bu konudaki çalışmalara çeşitli nedenlerle ancak 1949 yılında başlanabildi. Sonuçta, 1952 yılında hayvancılığın geliştirilmesi ve verimliliğin artırılması amacıyla Et ve Balık Kurumu (EBK) kuruldu.

1990’lı yılların başında et ve et mamulleri üretiminde yüzde 16’lık bir pazar payına sahip olan EBK’nin 28 kombinasından 12’si 1995, 4’ü 2000 yılında çok düşük -arsa bedellerinin bile altında kalan- fiyatlarla özel sektöre devredildi. 1995’te özelleştirilen 12 EBK kombinasından 9’u ekonomi dışında kaldı. Özelleştirme öncesi yılda 14 bin ton olan üretimleri 1,3 bin tona düştü. Özelleştirilen işletmelerin borç ve yükümlülükleri EBK’ye kalırken, üzerinde kurulduğu alanlar “rant beklentisi” nedeniyle arsaya dönüştürüldü.

KİGEM’in yaptığı araştırmaya göre, EBK’nin 1995 yılında özelleştirilen 11 kombinasının arazisi üzerindeki bina, makine ve teçhizat vb. ile birlikte metrekaresi yarım kg kuşbaşı fiyatına satılmıştır. Bu kombinaların satış değerlerinden çalışanlarına ödenen kıdem ve ihbar tazminatları düşüldüğünde, arsaların metrekaresi 7 adet simit fiyatına satılmış olmaktadır.

EBK’nın adı 2005 yılında Et ve Süt Kurumu olarak değiştirildi, kuruma bağlı üç işyeri kapatılmış, beş işyeri Jandarma Genel Komutanlığı’na, 19 Mayıs Üniversitesi ve iki belediyeye devredilmiş, 18 işyeri satılarak özelleştirilmiş, kurumun çalışan 8 iş yeri kalmış bulunmaktadır. Günümüzde “ithalat ofisi” olarak çalıştırılmaktadır. Kurum ithalata harcadığı kaynağı, zamanı, enerjiyi yerli üretimin artırılmasına harcasaydı, Türkiye, bugün et ithal eden değil, ihraç eden ülke olurdu.

AKP iktidarı günümüzde hayvancılıkta sadece sığırcılığı, sığırcılıkta da büyük işletmeleri önceleyen, koruyan, kollayan bir destekleme sistemini sürdürmektedir. Bu anlayışı benimseyenlerin küçük ölçekli işletmeleri gözden çıkarmaları beklenen bir durumdur. Uygulanan bu sistemin son 8 yılda yapılan yaklaşık 5 milyar 750 milyon dolarlık canlı hayvan ve karkas ithalatına rağmen, (ki bunun 1,2 milyar dolarlık bölümü 2017 yılında gerçekleştirilmiştir) 2017 yılında kişi başına kırmızı et miktarı düşmüştür.

1995-2004 arasında

Özelleştirilen Et ve Balık Kurumu Kombinaları: Şanlıurfa, Elazığ, Bursa, Kars, Tatvan, Suluova, Afyon, Malatya, Kastamonu, Bayburt, Ağrı, Ankara, İskenderun soğuk depo, Erzincan, Burdur, Gaziantep, Eskişehir, Sivas, Manisa, Samsun soğuk depo

Devredilen İşletmeler: Kızıltepe, Yüksekova, Fatsa, Konya, Kayseri

Kapatılan işletmeler: Trabzon Balık Mamulleri Fabrikası, Zeytinburnu Et Kombinası, Haydarpaşa Et sanayi İşletmesi

Kaynakça:
. Ölçü dergisi, Temmuz 2019, http://olcuistanbul.org/index.php?sx=2019_temmuz_13.php
. https://www.esk.gov.tr/tr/10097/ESK-Tarihce-ve-Genel-Bilgiler	
. TÜRKİYE TARIMINDA ÖZELLEŞTİRME -2: GÜBRE, SÜT, YEM VE ŞEKERDE DÖNEN OYUNLAR, 06.03.2018, https://www.tekgida.org.tr/turkiye-tariminda-ozellestirme-2-gubre-sut-yem-ve-sekerde-donen-oyunlar-33834/
. https://tr.wikipedia.org/wiki/Et_ve_S%C3%BCt_Kurumu
. Et ve Süt Kurumu'nu batırdılar: 1,4 milyar lira zarar, Deniz Ayhan, 29 Aralık 2022, https://www.sozcu.com.tr/et-ve-sut-kurumunu-batirdilar-14-milyar-lira-zarar-wp7539431
. Fabrika için değil, arsa için özelleştirme, Güngör Uras, 24 Kasım 2004, https://www.milliyet.com.tr/yazarlar/gungor-uras/fabrika-icin-degil-arsa-icin-ozellestirme-396117
. Kamu İşletmeciliğini Geliştirme Merkezi (KİGEM): Özelleştirme Karşıtı Mücadelede Özgün Bir Deneyim, Denizcan Kutlu, Çalışma ve Toplum dergisi, Cilt: 4 Sayı: 79, https://dergipark.org.tr/tr/pub/ct/issue/80237/1364597
. Türk tarımı böyle tasfiye edildi, Gökhan Günaydın, 20 Ağustos 2016, https://www.karasaban.net/turk-tarimi-boyle-tasfiye-edildi-gokhan-gunaydin/