1946 – İstanbul ve Ankara Gazeteciler Cemiyeti kuruldu.

Son güncelleme tarihi 28/06/2025

Gazeteciler Cemiyeti, Türkiye’de gazetecilik mesleğini; mesleğin geleneklerini, ahlak ilkelerini korumak; herkesin bilgi edinme, gerçekleri öğrenme hakkının bir aracı olan iletişim ve düşünce özgürlüğünü sağlamak, gazetecileri meslekleri içinde maddi ve manevi yönleriyle ilerletmek ve yüceltmektir.

Ankara Gazeteciler Cemiyeti, 10 Ocak 1946’da gazeteciler Mekki Sait Esen, Niyazi Acun, Aka Gündüz, Bilal Akba, Adil Akba, Sebahattin Sönmez ve Muvaffak Menemencioğlu tarafından Ankara’da kuruldu.

İstanbul (Türkiye) Gazeteciler Cemiyeti, 10 Haziran 1946’da İstanbul’da kurulan gazetecilik cemiyetidir. Etkinlikleri arasında kitap yayınları önemli bir yer tutmaktadır. Bugüne dek 57 adet kitap basımı yapılmıştır. Cemiyet 1998 yılında yürüttüğü bir kampanya ile İstanbul, Sefaköy’de 18 derslikli ve 308 öğrencili bir okul açtırmıştır. TGC İlköğretim Okulu 11 Ekim 1998 tarihinde dönemin Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel tarafından açılıp Milli Eğitim Bakanlığı’na devredilmiştir.

Türkiye Gazeteciler Cemiyeti Basın Müzesi, İstanbul’da Çemberlitaş’taki tarihi bir binada hizmet veren Türkiye Gazeteciler Cemiyeti’ne bağlı bir müzedir. Türkiye’nin ilk, dünyanın dördüncü basın müzesidir. 1988 yılında hizmete giren müzede basın teknolojinin geçirdiği değişiklikleri göstermek üzere; taşbaskı örnekleri, düz baskı makinesi, rotatif tipo entertip, prova tezgâhları, giyotin, eski daktilolar, teleksler, telefotolar sergilenir. Ayrıca İbrahim Müteferrika’nın kurduğu Osmanlı Devleti’ndeki ilk matbaanın birebir maketi, bu matbaada basılmış bazı örnekler, 1828 tarihli “Vekayi-i Mısriye” gazetesi ile, Türk gazetecilik tarihinin gelişimini anlatan belge ve gazeteler yer alır.

Peki ya Basının Durumu?

Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) İstanbul Milletvekili ve TBMM İnsan Hakları İnceleme Komisyonu Başkanvekili Sezgin Tanrıkulu 2020 yılında “10 Ocak Çalışan Gazeteciler Günü”ne dair hazırladığı raporu açıkladı. Rapora göre, 20 yıllık AKP iktidarında en az 811 gazeteci tutuklandı.

2021’de Türkiye Gazeteciler Sendikası’nın (TGS) verilerine göre, en az 130 davada 250 gazeteci haberleri nedeniyle yargılandı. En az 50 gazeteci gazetecilik faaliyeti nedeniyle gözaltına alındı. RTÜK, 71 kararla televizyonlara 21 milyon 500 bin lira idari para cezası verdi. Basın İlan Kurumu, Cumhuriyet, Evrensel, BirGün ve Sözcü başta olmak üzere gazetelere 115 gün ilan kesme cezası uyguladı.

AKP tarafından icat edilen Orwellvari bir kurum olan Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı Dezenformasyonla Mücadele Merkezi, yetkileri Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edildiği halde faaliyet göstermeye devam ediyor. 26 sitenin engellenmesine, 90 haber içeriğinin URL bazında engellenmesine, 38 haber içeriğinin silinmesine, üç konunun unutulma hakkı kapsamında arama motorlarından ilişkilendirilmemesine karar verildi.

Türkiye Gazeteciler Sendikası tarafından hazırlanan 2024-2025 Basın Özgürlüğü Raporu’na göre,

• 1 Nisan 2025 itibariyle Türkiye’de gazeteciler hakkında 313 soruşturma açıldı. Gazeteciler 90 soruşturmada ifadeye çağrıldı.
• Gazetecilere yönelik 123 gözaltı işlemi uygulandı.
• 56 gazeteci fiziksel saldırıya uğradı. 90 gazeteci sözlü olarak tehdit edildi.
• Üç basın kurumuna yönelik saldırı düzenlendi. Üç basın kurumu hedef gösterildi.
  

Kaynakça:
. Ankara: https://gc-tr.org/hakkimizda/
. İstanbul: https://tr.wikipedia.org/wiki/T%C3%BCrkiye_Gazeteciler_Cemiyeti
. TGC İstanbul Basın Müzesi: https://www.tgc.org.tr/basin-muzesi/tarihce.html
. TGS Basın Özgürlüğü Raporu (2024-2025), https://tgs.org.tr/tgs-basin-ozgurlugu-raporu-2024-2025/
. 10 Ocak 2022, https://medyascope.tv/2022/01/10/chp-milletvekili-sezgin-tanrikulundan-10-ocak-calisan-gazeteciler-gunu-raporu-20-yillik-akp-iktidarinda-en-az-811-gazeteci-tutuklandi/