1931 – Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası kuruldu.

Son güncelleme tarihi 29/05/2025

11 Haziran 1930 tarihinde 1715 sayılı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Kanunu adıyla yasalaşmıştır.
İsmet İnönü’nün başvekil olduğu yıllarda benimsenen “denk bütçe+sağlam para” politikası 1938 yılına kadar hükümetin sapmadan izlediği bir iktisat politikası olmuştur.

Bu politika çerçevesinde Merkez Bankası’na düşen ana görev Türk parasının istikrarının sağlanması olmuştur.
Merkez Bankası bu çerçevede söz konusu dönemde banknot emisyon hacmini sabit tutmuştur. Türk parasının kıymetinin hala altın standardını sürdürmeye çalışan Fransız frangına bağlandığı bu dönemde, Fransa’nın 1936 yılında zorunlu devalüasyona gitmesi üzerine Merkez Bankası Türk lirasını devalüe etmemiş, bunun yerine üstü kapalı bir şekilde altın standardına bağlılığını sürdüren İngiliz sterlinini Londra altın piyasasındaki kurundaki değişmelere göre ayarlamaya karar vermiştir.

Hükümetin oldukça ciddi finansman sorunları ile boğuştuğu bir dönemde Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Türk Lirasının değerini koruma uğruna hükümetin finansman talepleri karşısında direnç gösterebilmiştir. Merkez Bankası’nın hükümet tarafından kendisine yüklenen mionu gerçekleştirirken gerektiğinde siyasi baskılara karşı durabilmesi ilk oluşum devresinde bankanın bağımsızlığını öne çıkaran, itibarını arttıran ve kurumsallamasına katkıda bulunan önemli bir faktör olmuştur.
Amerika Birleşik Devletleri’nden satın alınan külçe altınlar 18 Kasım 1931 Çarşamba günü İstanbul’a ulaştı. Toplam altmış dört sandık içinde bulunan 3 milyon 380 bin dolar değerindeki altınlar Amerika’dan gemiyle Fransa’ya, oradan da trenle İstanbul’a, Sirkeci Garı’na getirilmişti.

Kaynakça:
. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, Hüseyin Al, 29 Mayıs 2024, https://ataturkansiklopedisi.gov.tr/bilgi/turkiye-cumhuriyet-merkez-bankasi/
. Amerika'dan Satın Alınan Altınlar, Cengiz Kahraman, 1 Eylül 2020, https://www.istdergi.com/tarih-belge/amerikadan-satin-alinan-altinlar
. https://www.tcmb.gov.tr