İçeriğe geçmek için "Enter"a basın

1931 – Derince travers fabrikası kuruldu

Son güncelleme tarihi 01/06/2026

kaynak: rayhaber

Gelişen demiryollarının ihtiyacını karşılamak üzere Derince Travers Enjekte Fabrikası’nın yapımına 1930 yılında Borsig adında Alman firması tarafından başlanmıştır. Santralin montajında Alman ve Çekoslavak mühendisler görev almış, kesin kabulü yapılıncaya kadar Alman ustalar tarafından işletilmiştir.

Ahşaptan yapılan traversler demiryolu üst yapısında şu görevleri üstlenir:

  • Raylarda içe doğru 1/20-1/40 oranında eğim vermek ve iki çelik ray dizisinin oluşturduğu açıklığı korumak.
  • Raylardan gelen yüklerin yayılmasını sağlayarak yükü balasta aktarmak,
  • Yolun ekseninden kaçmasını önlemek, demiryolunun ekseninde kalmasını sağlamak.
  • İki çelik ray arasında elektrik yalıtımı yapmak (sinyalizasyonlu hatlarda).

Modern teknolojiyle donatılmış Derince Travers Enjekte Fabrikası, 24 saatte 2000 ahşap travers üretebilecek kapasitedeydi. Kendi ormanlarımızda hazırlanan traversler kreozotla enjekte edilmeğe başlanmış, bu malzemenin dışarıdan getirilmesi zorunluluğu ortadan kalkmıştır. Yirmi metre uzunlukta direkleri muameleye elverişli kazanları bulunan bu fabrikanın yıllık kapasitesi, 300.000 traverstir. Kullanılan kreozot Karabük fabrikasından sağlanıyordu. Kreozot, odun veya kömür katranının damıtılmasıyla elde edilen, keskin kokulu, yağlı ve genellikle koyu renkli bir kimyasal karışımdır.

Fabrika sahası içinde dizel jeneratörlü, sadece fabrikaya güç sağlayan bir elektrik santrali bulunuyordu. Yapının güneyinde vagon bakım atölyesi, doğusunda tescilli trafo yapısı, kuzeyinde tek katlı Demirspor tesisleri, batısında ise açık depolama alanları bulunmaktadır. Yapının güneydoğu cephesine bitişik olarak beton traversler, güneybatı cephesine bitişik olarak ise yükleme elemanları depolanmıştır. Fabrikanın yanına güzel bir de park düzenlenmişti.

Derince travers fabrikası 2001 yılında kapatıldı.

O zamanki adıyla “Travers Fabrikası Kuvve-i-Muharrike Santrali” döneminin endüstriyel mimarisini yansıtan önemli bir yapıydı. Bina 2009 yılında taşınmaz kültür varlığı olarak tescillense de…2014 yılında Derince Limanı özelleştirilince tüm bölge 39 yıllığına Safiport yönetimine geçti.

Kaynakça:
. Derince Travers Enjekte Fabrikası, Emre Kishali, https://www.kocaeliansiklopedisi.com/Default/MaddeDetay/345
. Son Posta, 12 Eylül 1939
. Demiryollar Mecmuası Mart 1933 sayı 97 s.3; yıl 1952 sayı 156 sayfa 14 
. Derince, 19 Kas 2024, https://www.derincemiz.com/foto/22421942/derince
. gastearsivi.com
. Türkiye'de demiryolu ulaşımı politikaları, 24 Ağustos 2007, https://kentvedemiryolu.com/turkiyede-demiryolu-ulasimi-politikalari/
. Trenler Hakkında Bilmediklerimiz: Travers Nedir?, 31.01.2015, https://rayhaber.com/2015/01/trenler-hakkinda-bilmediklerimiz-travers-nedir/

İlk yorum yapan siz olun

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir