Son güncelleme tarihi 27/07/2026
İtilaf devletleri, ülkeyi tamamen işgal ettikten sonra barışa zorlamayı planlıyordu. İstanbul Hükümeti her yandan işgale uğramasına rağmen kendini savunmak yerine, 1914’te Almanya’yla yaptığı işbirliği anlaşması gereği Galiçya, Romanya ve Selanik’e asker yollamakla meşguldü.
Çeşitli illerde düşman işgaline karşı Müdafaa-i Hukuk ve Reddi İlhak cemiyetleri kuruldu. Ayrıca en büyüğü Felah-ı Vatan olmak üzere çeşitli yeraltı savunma örgütleri oluşturuldu.
22 Haziran 1919’da Amasya Tamimi (Genelgesi) yayınlandı. Amasya Tamimi ile Mustafa Kemal Paşa, “Vatanın bütünlüğü, milletin bağımsızlığı tehlikededir. Milletin bağımsızlığını yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır.” diyerek Türk milletini işgalcilere karşı mücadeleye çağırmıştır.
Cemiyetlere seçilen halk temsilcilerinin biraraya gelmesiyle Erzurum ve Sivas Kongreleri toplandı. 23 Temmuz – 7 Ağustos 1919 tarihlerinde Erzurum, 4 -11 Eylül 1919 tarihlerinde ise Sivas Kongresi düzenlendi.
Milli Mücadele’ye inanan grupların cansiperane çabalarına karşılık halk, ne olup bittiğinden habersizdi. Çünkü basında korkunç bir sansür uygulanıyordu. Milli Mücadele yanlısı haberler yerine, Padişah-İtilaf Güçleri-etnik çıkar gruplarının yayınları ortalıkta dolaşıyor, binbir farklı haberle aklı karışan insanlar ne yapacağını bilemiyordu. Anadolu’ya gizlice silah kaçırmak üzere kurulan Karakol Cemiyeti’nin aşırı ve başına buyruk eylemleri halkı korkutuyor, Milli Mücadele’ye katılmayı engelliyordu. Mustafa Kemal Paşa, Karakol’u resmen dağıttı, yerine Ankara Hükümeti tarafından kurulan MimMim aldı.
Mustafa Kemal, 10 Ocak 1920’de Ankara’da Hâkimiyet-i Milliye Gazetesi’ni kurdu. Burada Millî Mücadele boyunca yazılar kaleme aldı, gazetenin halka ulaşmasını sağlayarak mücadelenin bilinirliğini ve desteğini arttırdı.
Kaynakça:
. Milli Mücadele Albümü, Yönetim Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Arşiv ve Askerî Tarih Daire Başkanlığı Yayınları, ANKARA - 2020
. Sivas Lisesi ve Taşlı Sokak Yıl 1919, 09.11.2017, https://www.sivas.li/2017/11/sivas-lisesi-ve-tasl-sokak-yl-1919.html
. Milli Mücadele'de İttihatçılık, Erik Jan Zürcher, Bağlam Yayınları, İstanbul 1995
İlk yorum yapan siz olun