Son güncelleme tarihi 29/05/2025
1911 yılında telefonu sadece devlet binalarında, bürokrat ve memurların değil halkın da telefonu kullanacağı bir çalışma başlatılır. İngiliz iş insanı Herbert Lows Webbe tarafından İngiliz, Amerikan ve Fransız ortaklı bir şirket kurulur: “Dersaadet Telefon Anonim Şirket-i Osmaniyesi.” 30 yıllık imtiyazla telefon altyapısının kurulması ve işletilmesi için kurulan şirket daha sonra “İstanbul Telefon Şirketi” adını alacaktır. Şirket 28 Şubat 1913’te faaliyete geçer.
I. Dünya Savaşı sırasında hükûmet tarafından şirkete el konulmuş ancak 1919’da mütareke sonrasında telefon işletme hakkı imtiyazlarıyla birlikte yine şirkete verilmiştir. 1921 yılında sırasıyla Bebek, Bakırköy, Yeşilköy, Kandilli, Erenköy, Büyükada, Büyükdere, Tarabya, Paşabahçe, Kartal ve Heybeliada santralleri açılır.
Bu dönemde Ankara ve İzmir’de de telefon santralleri açılır. 1 Temmuz 1929’da İstanbul, Ankara ile ilk kez telefonla konuşur.
İstanbul santralleri 1931’de otomatikleştirilir. 1935’te İstanbul’da telefon abonesi 13 bini geçer. İstanbul Telefon Türk Anonim Şirketi, 9 Nisan 1936 tarihinde hükümet adına Ali Çetinkaya’yla, şirket adına Jean Boyau arasında yapılan bir anlaşmayla devlet tarafından satın alınır.
Şirket imtiyazı ile tüm hak, menfaatler ve malların satın alınması karşılığında hükümet şirkete 800 bin İngiliz Lirası ödeyecektir. Bu tutar yirmi sene müddetle altı ayda bir 20 bin İngiliz Sterlini karşılığında ödenecektir. Sözleşmeye göre taksitlerin ödenmesine 21 Ocak 1940 tarihinde başlanacaktır.
1938 yılından sonra telefon hizmeti ülke çapında PTT tarafından verilmeye başlar.
Kaynakça:
. https://www.istdergi.com/index.php/tarih-belge/sizi-istanbuldan-ariyorlar
. İstanbul Telefon Şirketi ve devletleştirilmesi, Fazlı Köksal, https://telekom-yazilari.blogspot.com/2018/04/istanbul-telefon-sirketi-ve.html
İlk yorum yapan siz olun