1925 – Ziraat Bankası Adana Mensucat Fabrikası

Son güncelleme tarihi 19/03/2026

Fabrika, Rum asıllı Tırpani kardeşler tarafından 1914’te kuruluyor, tüm makineleri Avrupa’dan geliyor. 1914 yılında 310 işçiyle 160 ton iplik ve 180 tezgahla 530 bin metre bez üretilmiş. Fransız işgali yüzünden üretim durmuş.

Cumhuriyet sonrası Milli Emlak’a, 1925 yılında Ziraat Bankası’na devrediliyor. Ciddi bir revizyon geçirdikten sonra “Ziraat Bankası Mensucat Fabrikası” ismi ile 400 işçi çalıştıran bir büyük tesis olarak faaliyetini sürdürüyor. Osmanlıca bir takvime göre çırçır, iplik, dokuma ve un fabrikaları varmış. Acaba diğer fabrikalara ne oldu?

“4 nümerodan 16 nümeroya kadar yumuşak – vater ve ekstra kıvrak ipliklerle, çorap ve halı imalatı için birkaç katlı iplikler” ve “İnce, kalın, astarlık, kılıflık, elbiselik bezlerle renkli, çizgili bezler” imal etmişler. “Mamulat metin ve emsaline faik”miş, yani sağlam ve emsallerinden üstünmüş.

1933 yılı gazete ilanlarına göre ürün gamını çeşitlendirmişler, pamuk ipliği, patiska, perdelikler, çiçekli masa örtüleri ve elbiselik kumaş üretiyorlarmış, ürünleri Avrupa kalitesindeymiş.

Fabrika 1937’de Malatya Mensucat Adana Fabrikası olarak çalışmaya başlıyor. 1946’da Sümerbank’a devrediliyor.

Ziraat Bankası Adana Mensucat Fabrikası 1987’de özelleştirildi.

Kaynakça:
. Hırpani Tırpani'nin Çarçabuk Fabrikası Milli Emlak'e Geçti, 11 Kasım 2019, Nurettin Çelmeoğlu, https://bolgegazetesi.com.tr/hirpani-tirpaninin-carcabuk-fabrikasi-milli-emlake-gecti/
. www.gastearsivi.com
. https://www.muhtelifmuzayede.com/urun/12185798/bankacilik-tarihi-turkiye-cumhuriyeti-ziraat-bankasi-adana-mensucat-fabrikasi-su